M 1

Zwykły człowiek (puthujjana) ... Ma percepcję (sanjanati) ... Wyobraża (bycie tego) (mańńati) ... Nie poznał tego w pełni (aparińńatam).

Mnich w wyższym treningu (sekha) ... Ma bezpośrednią wiedzę (abhijanati) ... Nie powinien wyobrażać (mamańńati) ... Powinien poznać w pełni (parińńeyya).

Arahat ... Ma bezpośrednią wiedzę ... Nie wyobraża ... Ma pełne poznanie ...

Tathagata ... Ma bezpośrednią wiedzę ... Nie wyobraża ... Ma pełne poznanie do końca.

Pathivim pathavito sańjanati – Z ziemi ma on percept ziemi. Ta konstrukcja normalnie mogłaby być wolno tłumaczona jako postrzega ziemię jako ziemię (tj postrzega ją jako to czym ona rzeczywiście jest.) Ale (postrzega), (sanjańati) jest użyte tylko w przypadku zwykłego człowieka, konsekwentnie trzeba założyć, że w akcie postrzegania następuje podstawowe nieznaczne zniekształcenie, (definicja sańńa-percepcji w Visuddhi-maga rozdział 14 jako abhinivesa – interpretacja) które jest nieobecne w bezpośredniej wiedzy.

Mańńati – wyobrażać, jest semantycznie nieoddzielne od mana (wyobrażenie) jak również manati (mierzyć)

Komentarze sugerują takie odczytanie „wyobraża (ja jako) ziemię, wyobraża (ja jako w ziemi), wyobraża (ja jako) poza ziemią, wyobraża (ja jako) „moje” i próbują zrównać to z czterema rodzajami sakkayaditti, danym każdemu z pięciu agregatów w M44. Ale to raczej błędne. Może się to sprawdzić w przypadku zwykłego człowieka, który ma sakkayaditti (pogląd na osobowość) ale ten jest porzucony przez będącego w wyższym treningu (sekha), który jednakże wciąż ma asmimana (wyobrażenie „ja jestem”), które to jest dopiero porzucone przez arahata. Sakha ciągle ma odczucie „istnienia” „bycia swoim ja”. W M44 zostały ukazane sposoby na potraktowanie tego, gdy idee „ja”-atta- są już jasno sformułowane. Ale w M1 i M49 traktowane jest to na bardziej generalnym poziomie i nie ma tu specjalnej wzmianki o atta. Wyobrażenie jest po prostu czynione na bazie perceptu. Atta bez wątpienia jest tutaj implikowane ale bez wyraźnego jednoznacznego przedstawienia. Wyobrażenie może być również wzięte jako ukazanie gramatycznego zachowania umysłu w stosunku do tego co (zniekształcająco) postrzega. Wyobraża on percept ziemi w relacjach biernika, miejscownika czy narzędnika lub jako posiadłość (czy obiekt dla zainteresowania pozytywnego lub negatywnego). Ale najbardziej ważnym aspektem tej struktury jest aspekt ontologiczny. To bardziej jasno widać w M49 przez użycie napahosi w M49 zamiast mańńati, gdyż wskazuje to na to iż funkcją mańńana jest obdarzanie perceptu istnieniem.

Sekha (patrz M53) Ten termin odnosi się do pierwszych siedmiu z Ośmiu osób. Żadna z nich nie ma sakkayaditthi (poglądu na osobowość) ale wszystkie siedem osób ma ciągle asmi-mana (wyobrażenie „ja jestem”) Zakazujące ma mańńati oznacza tylko, że w przypadku tych w wyższym treningu, mogą oni ale nie powinni oddawać się wyobrażeniu. Mogą to robić ponieważ ciągle mają asmi-mana, które jest wyeliminowane dopiero przez arahata. To pokazuje, że czterorakie sakkayaditthi z M44 nie ma bezpośredniego związku z M1, gdyż sekha w ogóle nie ma sakkayaditthi.

Nanamoli Thera